Cách tạo trò chơi với Scratch - Hướng dẫn chi tiết

Cách tạo trò chơi với Scratch – Hướng dẫn chi tiết

Scratch là một ngôn ngữ lập trình sử dụng các khối ngôn ngữ trực quan, thiết kế đặc biệt dành cho trẻ em, giúp họ dễ dàng tiếp cận lập trình từ sớm. Trong hướng dẫn này, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn cách tạo trò chơi với Scratch từ đầu đến cuối. Bạn sẽ tìm hiểu cách xác định ý tưởng trò chơi, thiết kế giao diện, tạo chuyển động và hoạt hình, thêm mốc điểm và kết quả, và cuối cùng là thêm âm thanh và hiệu ứng chỉ với vài cú nhấp chuột.

Cách tạo trò chơi với Scratch

Scratch 3.0 là một phần mềm sử dụng dễ dàng, quá trình cài đặt nhanh chóng và hoàn toàn miễn phí. Sau khi bạn đã chuẩn bị mọi thứ, bạn có thể bắt đầu tạo một trò chơi thú vị riêng của mình bằng các bước sau đây.

Không chỉ sử dụng trên ứng dụng, bạn hoàn toàn có thể sử dụng website Scratch trên máy tính hoặc máy tính bảng để thực hành.

Bước 1: Xác định ý tưởng của trò chơi

Xác định ý tưởng là bước quan trọng hàng đầu, đó là nền móng để định hình toàn bộ quá trình phát triển trò chơi. Tại đây, bạn nên tạo ra một ý tưởng rõ ràng cho hình ảnh, âm thanh, bối cảnh, cách chơi, và cách tính điểm. Độ chi tiết trong ý tưởng sẽ giúp bạn thực hiện trò chơi dễ dàng hơn và tiết kiệm thời gian.

Bước 2: Xác định giao diện của trò chơi

Sau khi đã hoàn thiện ý tưởng, bạn sẽ bước vào việc tạo giao diện cho trò chơi, bao gồm cấu trúc, hình ảnh, sắc màu, hiệu ứng và các thành phần khác. Một giao diện được thiết kế hài hòa và cân đối sẽ mang đến trải nghiệm trực quan hấp dẫn, kích thích sự thú vị của người chơi.

Cách tạo trò chơi với Scratch
Cách tạo trò chơi với Scratch

Bước 3: Tạo những chuyển động và hoạt họa của trò chơi

Các hiệu ứng chuyển động được xem là yếu tố quan trọng hàng đầu trong trò chơi. Những chuyển động này bao gồm việc điều khiển, biến đổi hình dạng, vị trí và trạng thái của các đối tượng trong trò chơi. Với Scratch, bạn có thể sử dụng các lệnh đơn giản để tạo ra các chuyển động theo ý muốn một cách dễ dàng.

Bước 4: Tạo các cột mốc điểm hay kết quả của trò chơi

Tạo những cột mốc điểm và kết quả, đây sẽ là mục tiêu và thành tích mà người chơi đạt được khi hoàn thành trò chơi. Kết quả này cũng góp phần thúc đẩy tính cạnh tranh giữa người chơi, tạo động lực và kích thích sự hứng thú của họ.

Bước 5: Thêm một vài âm thanh và hiệu ứng

Để làm cho trò chơi hấp dẫn và thú vị hơn, không thể thiếu âm thanh và hiệu ứng. Đây là những yếu tố quan trọng mang lại trải nghiệm đa chiều và kích thích sự hứng thú của người chơi. Các loại âm thanh thường được sử dụng trong một trò chơi bao gồm âm thanh cho giao diện, âm thanh môi trường, âm thanh hoạt động, âm thanh kỹ năng, và âm thanh thông báo đặc biệt.

Thêm một vài âm thanh và hiệu ứng
Thêm một vài âm thanh và hiệu ứng

Bước 6: Kiểm tra và sửa lỗi

Trong quá trình sáng tạo, dù có cẩn thận và tỉ mỉ trong từng bước, bước cuối cùng vẫn là việc kiểm tra trước khi trò chơi đến tay người chơi. Quá trình kiểm tra game giúp phát hiện và khắc phục các vấn đề kỹ thuật hoặc lỗi cơ bản, đảm bảo rằng trò chơi hoạt động một cách mượt mà và đáp ứng đầy đủ nhu cầu trải nghiệm của người chơi.

Cách làm game hứng táo với lập trình Scratch

Bước 1: Lựa chọn giao diện cho trò chơi

Tạo một giao diện trò chơi đa dạng với nhiều chủ đề tích hợp sẵn trong Scratch. Bạn chỉ cần chọn giao diện phù hợp với thể loại trò chơi mình muốn tạo, để đảm bảo sự hài hòa và cân đối toàn bộ trải nghiệm.

Bước 2: Tạo nhân vật cho trò chơi

Trong trò chơi Hứng Táo, bạn cần tạo hai đối tượng: Giỏ và Táo. Đặt Táo phía trên và Giỏ phía dưới. Bạn có thể sử dụng các mẫu có sẵn trong phần mềm hoặc tự tạo ra hình ảnh riêng cho cả hai đối tượng này.

Bước 3: Lập trình cho nhân vật “giỏ” di chuyển

Sử dụng phím “mũi tên trái”, khi nhấn phím trái giỏ sẽ di chuyển sang bên trái. Tương tự, sử dụng phím “mũi tên phải” khi nhấn phím phải giỏ sẽ di chuyển sang bên phải. Bạn cũng có thể đặt giới hạn cụ thể cho phạm vi di chuyển của “giỏ” bằng cách sử dụng tham số (x).

Ví dụ, nếu bạn muốn giới hạn di chuyển của Giỏ ở bên trái trong khoảng 10 centimet, bạn sẽ đặt tham số (x) là 10. Tương tự, nếu bạn muốn giới hạn di chuyển ở bên phải 10 centimet, thì bạn sẽ đặt tham số (x) là -10. ⇒ Sử dụng lệnh: Thay đổi x.

Bước 4: Lập trình cho nhân vật táo

Sử dụng “Đặt tọa độ y” để khi chương trình bắt đầu, táo sẽ ở phía trên giao diện. Sử dụng “đặt tọa độ x” và “đặt tọa độ y” để cho táo xuất hiện ngẫu nhiên các vị trí trên trục x và trục y. Kết hợp lệnh kéo xuống để tạo hiệu ứng táo rơi xuống. Sử dụng khối lệnh cảm biến để kiểm tra sự va chạm và được tính điểm khi hứng được táo.

Bước 5: Thêm âm thanh vào trò chơi cho sinh động

Thêm âm thanh làm nền và hiệu ứng âm thanh cho các tương tác trong trò chơi là một cách tuyệt vời để tạo thêm sự sống động và hấp dẫn. Bạn có thể sử dụng âm thanh cho việc di chuyển Giỏ, cho tiếng “pling” khi Táo rơi vào Giỏ, và âm thanh thả táo xuống để tạo cảm giác thú vị và chân thực hơn cho trò chơi của bạn.

Bước 6: Đặt điều kiền để kế thúc trò chơi

Bạn có thể thêm các điều kiện để kết thúc trò chơi như: Dựa vào điểm số, thời gian, hoặc số lần để táo rơi xuống đất.

Bước 7: Kiểm tra và sửa lỗi cho trò chơi

Sau khi hoàn thành các bước, bạn cần thử nghiệm trò chơi để kiểm tra hoạt động của các phần tử bên trong. Trong quá trình này, bạn có thể cảm nhận sự thú vị và sáng tạo, và có thể nảy sinh thêm ý tưởng về các tính năng mới để làm cho trò chơi trở nên hấp dẫn hơn.

Cách làm game hứng táo với lập trình Scratch
Cách làm game hứng táo với lập trình Scratch

Cách làm game cá lớn nuốt cá bé với lập trình Scratch

Bước 1: Tạo nhân vật cá lớn

Bắt đầu bằng việc tạo một nhân vật cá lớn. Bạn có thể thực hiện điều này bằng cách nhấp vào biểu tượng “Chọn một Sprite từ Thư viện” hoặc tải lên hình ảnh của con cá lớn từ máy tính của bạn. Sau đó, bạn có thể tùy chỉnh kích thước và vị trí của con cá lớn trên màn hình.

Bước 2: Tạo nhân vật cá bé

Tiếp theo, bạn cần tạo đối tượng cá bé tương tự như cách bạn đã tạo con cá lớn. Tạo nhiều con cá bé với các kích thước và vị trí khác nhau trên màn hình.

Bước 3: Lập trình cho cá lớn di chuyển

Chọn đối tượng cá lớn sau đó chọn tab “Code” để mở giao diện lập trình. Sử dụng các lệnh sau để điều khiển cá lớn di chuyển:

  • Khi nhấp vào lá cờ màu xanh: Bắt đầu chạy chương trình khi người chơi nhấn vào nút “Lá cờ màu xanh”.
  • Liên tục: Thực hiện mã lệnh trong khối này liên tục.
  • Hướng về [con trỏ chuột]: Đặt hướng của cá lớn theo hướng của con trỏ chuột.
  • Di chuyển [số bước] bước: Di chuyển cá lớn một số bước cụ thể.
  • Bật lại nếu chạm cạnh: Nếu cá lớn chạm vào viền màn hình, nó sẽ đảo ngược hướng.

Bước 4: Lập trình nuốt cá bé

Tùy chỉnh nhân vật cá lớn, sử dụng lệnh “nếu chạm vào [đối tượng]” để kiểm tra xem cá lớn có va chạm với cá bé không. Khi cá lớn va chạm với cá bé, bạn có thể thực hiện hành động như “nuốt” cá bé (ví dụ: làm mất cá bé, tăng điểm số, v.v…).

Bước 5: Thêm điểm và kết thúc trò chơi

Bạn hãy tạo một biến, để theo dõi điểm số của người chơi, khi cá lớn nuốt một con cá bé, và tăng giá trị của biến điểm số. Sau đó hiển thị điểm số này trên màn hình.

Cách làm game cá lớn nuốt cá bé với lập trình Scratch
Cách làm game cá lớn nuốt cá bé với lập trình Scratch

Cách làm game Flappy Bird trên Scratch

Bước 1: Tạo nhân vật ống và lập trình ống di chuyển

Bước đầu tiên chúng ta sẽ vẽ một cặp ống và lập trình cho cặp ống này luôn di chuyển từ phải sang trái.

Bằng cách liên tục tạo bản sao và cứ sau 2 giây và xuất hiện tại điểm X nhất định, và điểm Y ngẫu nhiên: Đi tới điểm X(216) Y( lấy ngẫu nhiên từ -122 đến 29).

Khi bắt đầu bản sao, ống sẽ liên tục thay đổi x một lượng (-5).

Bước 2: Lập trình cho nhân vật Bird chuyển động

Khi bấm vào lá cờ xanh, Bird sẽ xuất hiện tại vị trí X và Y. Sử dụng điều kiện: Nếu “phím trắng được nhấn” thì sẽ thay đổi y một lượng bằng 5. Nếu không thì thay đổi y một lượng -10.

Bước 3: Lập trình tăng điểm

Trước hết chúng ta tạo một biến điểm số và lập trình, khi nhấn vào lá cờ xanh ⇒ đặt điểm số thành 0. Chúng ta hãy thống nhất, khi nào điểm số được tăng. Ví dụ: khi cặp ống chạm cạnh trái của màn hình là được thêm 1 điểm.

Vì vậy, chúng ta thêm điều kiện: nếu tọa độ X của nhân vật “ống” nhỏ hơn tọa độ X của nhân vật Bird thì cộng thêm 1 điểm. Tức là mỗi khi Bird vượt qua được 1 cặp ống là thêm 1 điểm.

Cách làm game Flappy Bird trên Scratch
Cách làm game Flappy Bird trên Scratch

Bước 4: Lập trình cho trò chơi kết thúc

Khi bấm vào lá cờ xanh, nếu Bird chạm vào cặp ống hoặc chạm cạnh sẽ kết thúc trò chơi.

Trên đây là hướng dẫn tổng hợp một số trò chơi phổ biến mà bạn có thể tạo trên Scratch. Bài viết này sẽ giúp bạn tiếp cận Scratch một cách dễ dàng và hiệu quả. Và để phát triển kỹ năng lập trình của bạn, bạn có thể tự nghiên cứu và học thêm. Nếu bạn cảm thấy hữu ích, đừng ngần ngại chia sẻ nó với mọi người!

Xem thêm:

5/5 - (8 bình chọn)